به گزارش «خبرنامه دانشجویان ایران»، سید جواد حسینی، رئیس سازمان بهزیستی کشور، در مراسم امضای تفاهمنامه با معاونت امور زنان و خانواده ریاستجمهوری، با بیان اینکه جامعه هدف این سازمان به دو بخش تقسیم میشود، اظهار کرد: یک بخش، جمعیت هدف به معنای خاص است که حدود 8 میلیون نفر را شامل میشود و بخش دیگر، عموم مردماند. خدمات مشاوره ما برای همه زنان و مردان جامعه در دسترس است، خدمات پیشگیری و ژنتیک نیز برای تمام خانوادهها و خدمات مرتبط با سالمندان برای همه افراد جامعه در نظر گرفته شده است. البته برای گروههایی مانند زنان سرپرست خانوار، افراد دارای معلولیت و کودکان بیسرپرست یا بدسرپرست، مأموریتهای ویژهای تعریف شده است.
وی افزود: خانواده در ایران پرفرصتترین بستر تحول و فرصتی بیبدیل است. گرچه با چالشهایی چون بار اضافی نقشها، گسست نسلی و فروریختن دیوارههای ارتباطی، بهویژه بهواسطه فضای مجازی مواجهایم، اما با وجود همه این چالشها، خانواده همچنان مهمترین فرصت برای کنترل و مهار آسیبهای اجتماعی به شمار میرود.
رئیس سازمان بهزیستی با اشاره به جایگاه این سازمان در میان نهادهای اجتماعی بیان کرد: سازمان بهزیستی نهادی حرفهای، امدادی و انسانی است که با رویکرد توانمندسازی، فرصتآفرینی و تکیه بر سلامت اجتماعی، مأموریتهای خود را پیگیری میکند. بدون تردید، نزدیکترین سازمان به حوزه معاونت زنان و خانواده، سازمان بهزیستی است.
وی تصریح کرد: اگر بخواهیم فعالیتی نظاممند در حوزه زنان در سراسر کشور انجام دهیم، هیچ نهادی به اندازه سازمان بهزیستی از پوشش و ساختار عملیاتی لازم برخوردار نیست. این سازمان در حوزه زنان، دو گروه هدف را تحت پوشش دارد: نخست، زنان آسیبدیده یا در معرض آسیب و خانوادههای آنان؛ و دوم، کل جمعیت زنان که هر دو در سپهر مأموریتی بهزیستی قرار دارند.
60 درصد کارکنان بهزیستی زن هستند
حسینی ادامه داد: اگر بگوییم زنانهترین سازمان دولت، بهزیستی است، اغراق نکردهایم؛ چرا که 60 درصد کارکنان سازمان، یعنی بیش از 11 هزار نفر از مجموع 17 هزار نفر، زن هستند. 11 مدیرکل استانی زن داریم و 73 درصد معاونان مدیرکلها و رؤسای ادارات شهرستانها نیز زنان هستند. تلاش ما این است که فرصتهای مدیریتی و زمینههای رشد برای زنان افزایش یابد.
رئیس سازمان بهزیستی تأکید کرد: هرچه جامعه و ساختار مدیریتی آن زنانهتر شود، جامعهای انسانیتر و سعادتمندتر خواهیم داشت.
وی با اشاره به رونمایی از یک سامانه جدید بیان کرد: امروز با حضور خانم بهروزآذر، سامانهای طراحی شده تا زنانی که توانایی خدمت در جامعه هدف بهزیستی را دارند، شناسایی و جذب شوند. در راستای سیاستهای معاونت زنان و خانواده، برای اجرای این سیاستها، برای خود تعهداتی قائل شدهایم.
حسینی با بیان اینکه الزامات اجرایی را در پنج محور دنبال میکنیم، گفت: محور نخست، ارتقای سلامت در همه ابعاد زیستی، روانی، معنوی و اجتماعی با رویکرد کارآمدی است. سلامت واقعی زمانی محقق میشود که یکپارچه و ادغامیافته باشد. بر اساس گزارشهای بینالمللی و یافتههای سازمان جهانی بهداشت، 80 درصد عوامل سلامت، اجتماعی هستند و تنها 20 درصد زیستی و پزشکی؛ اما در عمل، تنها یکصدم بودجه حوزه سلامت پزشکی به سلامت اجتماعی اختصاص مییابد. این در حالی است که سلامت اجتماعی مأموریت ذاتی سازمان بهزیستی است و در دولت چهاردهم، که ریاستجمهوری شناخت عمیقی از مسئله سلامت دارند، باید به آن توجه ویژه شود.
رئیس سازمان بهزیستی محور دوم را افزایش کیفیت زندگی و حمایت ویژه از زنان در شرایط خاص دانست و گفت: زنان سرپرست خانوار، زنان دارای فرزند با نیاز ویژه، زنان مطلقه، خانوادههای آسیبدیده یا در معرض آسیب و زنانی که قربانی حوادثی چون طوفان، زلزله یا اتفاقاتی مانند حادثه بندر شهید رجایی شدهاند، باید بهصورت ویژه تحت حمایت قرار گیرند.
وی ادامه داد: محور سوم، توانمندسازی اقتصادی و اجتماعی خانوادههای آسیبپذیر است. در تیپشناسی خانوادهها، سه نوع خانواده تعریف شدهاند: پرآشوب، خاموش و متعادل. بر اساس پیمایشهای ملی، 61 درصد خانوادههای ایرانی در دو تیپ آسیبزای نخست قرار دارند که باید از طریق مداخلات حرفهای تقویت و توانمند شوند.
حسینی با تأکید بر ضرورت اصلاح نظام سیاستگذاری افزود: معاونت زنان و خانواده ریاستجمهوری میتواند با ارائه دادههای میدانی، مستندسازی تجربیات و تحلیل حکمرانی، در این مسیر نقشآفرین باشد. همچنین اجرای طرحهای الگویی با رویکرد بومی و مرحلهای ضرورت دارد. نباید بدون بررسی، طرحها را سراسری کرد؛ ابتدا باید آنها را در مناطق منتخب اجرا، ارزیابی، اصلاح و سپس تعمیم داد.
280 هزار زن سرپرست خانوار تحت پوشش بهزیستی
وی با اشاره به جامعه هدف سازمان گفت: 280 هزار زن سرپرست خانوار تحت پوشش خدمات ما قرار دارند. سال گذشته، تمامی زنان سرپرست خانوار روستایی و عشایری ـ حدود 62 هزار نفر ـ بهصورت رایگان تحت پوشش قرار گرفتند. امسال نیز 12 هزار زن در شهرهای زیر 200 هزار نفر تحت حمایت قرار میگیرند. ایجاد فرصتهای اشتغال، مهمترین اولویت در حمایت از زنان سرپرست خانوار است.
توانمندسازی 53 هزار زن سالمند تنها
رئیس سازمان بهزیستی خاطرنشان کرد: زنان دارای معلولیت و زنان سالمند نیز از اولویتهای سازمان هستند. در شورای سالمندان، اطلاعات 19 استان بررسی شد و 53 هزار زن سالمند تنها شناسایی شدند که اکنون تحت آموزشهای ویژه قرار دارند. در قالب طرح «بهزیستمحله»، که سهشنبه با حضور دکتر عارف تفاهمنامه آن امضا خواهد شد، این گروه در اولویت توانمندسازی قرار میگیرند.
وی افزود: 9 هزار فرزند در مراکز شبهخانواده بهزیستی نگهداری میشوند که 50 درصد آنها دختر هستند. همچنین 25 هزار فرزندخوانده در خانوادهها و 18 هزار فرزند جایگزین نزد بستگان زندگی میکنند که نیمی از آنان دخترند. افزون بر این، 2453 مادر در خانوادههایی زندگی میکنند که دارای دو عضو معلول یا بیشتر هستند. تمامی این افراد در گستره فعالیتهای بهزیستی قرار دارند و خدمات مشاورهای و روانشناختی به تمام زنان ارائه میشود.
حسینی با اشاره به پدیده وارونگی نسل تصریح کرد: امروز با شرایطی روبهرو هستیم که در آن، فناوریهای نوین حریم خانواده را شکستهاند و کودکان در بستری جهانی جامعهپذیر میشوند. در چنین وضعیتی، گاه ما از فرزندان خود میآموزیم و باید این واقعیت را در تربیت در نظر بگیریم.
رئیس سازمان بهزیستی با پرداختن به مسئله خشونت گفت: همانطور که خانم دکتر بهروزآذر اشاره کردند، امروز با گسترش رفتارهای خشونتآمیز مواجهایم. یک بُعد آن خشونت نسبت به خود است، که در اوج خود به خودکشی میانجامد یا در شکل نادیدهگرفتن خویش در جامعه بروز میکند. بُعد دوم، خشونت علیه دیگران است که بهصورت خشونت کلامی و فیزیکی جلوهگر میشود؛ خشونت کلامی علیه زنان بسیار رایج است، و حتی در ابراز احساسات نیز گاه جلوههایی از خشونت مشاهده میشود. ماجرای تلخ قتل الهه حسیننژاد، نمونهای آشکار از این نوع خشونت است.
وی افزود: سومین وجه خشونت، خشونت علیه جامعه است؛ از جمله وندالیسم و تخریب اموال عمومی، که بهدلیل فقدان آموزشهای لازم و تحولات اجتماعی شتابزده در حال گسترش است.
حسینی درباره حادثه الهه حسیننژاد گفت: این حادثه برای سازمان بهزیستی دو پیام روشن دارد؛ نخست آنکه باید مشخص شود چه مشاغلی نیاز به گواهی سلامت روان دارند، و دوم آنکه سازمان بهزیستی با همکاری معاونت زنان و خانواده باید اقدامات قانونی لازم را در این زمینه پیگیری کند.
وی در پایان تأکید کرد: تنها نهادی که میتواند بهصورت حرفهای وارد خانهها شود و مداخله کند، سازمان بهزیستی است، و این مداخله از طریق اورژانس اجتماعی صورت میگیرد. در حوادثی از این دست، ضرورت دارد که مداخلات اورژانس اجتماعی فعال شده و مورد توجه جدی قرار گیرد.
